10 Tips om identiteitsdiefstal na overlijden te verkleinen

Er zijn allerlei mogelijke manieren waarop scammers zich toegang kunnen verschaffen tot de account(s) van een overledene. In deze blog lees je onze Helpdesk tips om je als nabestaande tijdig en zorgvuldig voor te bereiden hierop en de kans te verkleinen dat je het slachtoffer wordt van een dit misdrijf. 

Scammers

Op internet zijn scammers in allerlei soorten en maten actief. Het officieuze Nederlandse woord hiervoor is oplichters: volgens de Dikke van Dale maak je dan door bedrog iemand geld afhandig. 

Diefstal digitale erfenis

Waar moet je dan aan denken bij deze vorm van oplichterij? Helaas hebben dit soort criminelen het gemunt op de digitale nalatenschap van een overledene, denk aan:

  • de identiteit (zoals het BSN-nummer, identiteitsbewijzen en dergelijke)
  • financiële tegoeden (saldo op bijvoorbeeld bankpassen, OV-chipkaarten, klantenkaarten en dergelijke)
  • intellectueel eigendom 
  • dierbare data (zoals foto’s die met kwade bedoelingen gebruikt worden voor fake accounts)

Deze digitale erfenis kan afhandig gemaakt worden van kwetsbare en goedgelovige nabestaanden. Het is belangrijk om ook / juist tijdens het rouwen waakzaam te zijn en op je hoede te zijn voor geavanceerde methoden via sms- en email-berichten. 

Tien Helpdesk tips

We geven je tien concrete tips om identiteitsfraudeurs voor te zijn en je te kunnen richten op het omgaan met je digitale erfenis. 

  1. Voorkom het plaatsen van te veel en overbodige persoonlijke informatie in een rouwadvertentie zoals volledige voornamen, exacte geboortedatum (het geboortejaar is veelal niet nodig), woonadres en dergelijke. Bedenk je tevens hoe gemakkelijk het is om een rouwadvertentie na te maken of te vervalsen, bij instanties die hierom vragen. 
  2. Scherm social media accounts af waar nodig en gewenst, zie ook onze Infographic Social media na overlijden – September 2021
  3. Stuur zo snel mogelijk een kopie van de Akte van Overlijden naar het BKR, hiermee zorg je ervoor dat scammers je voor zijn met het vernuftig aanvragen van leningen en aangaan van schulden met gebruik van de gestolen identiteit van jouw overleden dierbare. Wacht hier niet mee in de veronderstelling dat de Basisregistratie Personen dit al gedaan heeft voordat scammers hun kans schoon zien om fraude te plegen door nieuwe kredieten te registreren onder de identiteit van jouw dierbare.
  4. Neem hoe dan ook regelmatig contact op met het BKR om een actueel schuldenoverzicht op te vragen van je dierbare. Wanneer je vroegtijdig ongebruikelijke kredieten of andere zaken signaleert dan ben je mogelijk een al te grote financiële strop voor: het BKR is bereikbaar op werkdagen van 8.30 tot 17.00 uur. Telefoon 0900 – 257 84 35 (€ 0,15 per minuut). www.bkr.nl
  5. Stuur ook direct een kopie van de Akte van Overlijden op naar de Belastingdienst zodat je zeker weet dat scammers geen wijziging van rekeningnummers doorgeven voor het uitbetalen van Toeslagen, Beschikkingen en dergelijke ten name van jouw dierbare. Telefoon 0800 – 0543 (gratis), bereikbaar op maandag tot donderdag van 8.00 tot 20.00 uur en op vrijdag van 8.00 tot 17.00 uur, www.belastingdienst.nl
  6. Neem contact op met het RDW om te voorkomen dat er een kopie rijbewijs van je dierbare wordt afgegeven aan een scammer. Om de zaken zelf goed te regelen neem je contact op met 0900 0739 (€ 0,10 per minuut). Bereikbaar op werkdagen van 8.00 tot 17.00 uur of www.rdw.nl
  7. Laat alle geadresseerde reclamepost blokkeren, zodat de brievenbus niet volstroomt: die doe je bij het Postfilter Nationaal Overledenenregister via www.postfilter.nl
  8. Via www.bel-me-niet.nl of 0900 – 666 10 00 kun je de persoonsgegevens van de overledene en de telefoonnummers die moeten worden geblokkeerd doorgeven. Daarmee voorkom je dat scammers die kunnen inzetten bij hun pogingen tot identiteitsfraude.
  9. Raadpleeg het Verbond van Verzekeraars voor informatie over mogelijk zoekgeraakte polissen van levensverzekeringen, uitvaartverzekeringen en polissen die zijn overgedragen aan een andere maatschappij en daarmee ongemerkt geclaimd en uitgekeerd kunnen worden aan scammers. Dit doe je via telefoon 070 333 58 00 of www.verzekeraars.nl
  10. Praat alleen met vertegenwoordigers die zichzelf netjes en uitgebreid voorstellen nadat je deze op eigen initiatief gecontacteerd hebt. Sta geen inkomende oproepen van personen namens banken, pensioenfondsen, verzekeraars, juristen, notarissen en dergelijke te woord. Belangrijke mededelingen van dergelijke instanties na overlijden worden niet zomaar aan de telefoon gedaan. 

 

Tot slot

Na al deze misschien wel duizelingwekkende opsomming van voorzorgsmaatregelen willen we je ook wijzen op de verschillende instanties die hulp bieden, mocht je er zelf niet uit komen.

Twijfel je of je wel of niet te maken hebt met een scammer? Het Juridisch Loket is er voor juridische informatie en advies. Telefoon 0900 8020 (€ 0,10 per minuut). Het loket is bereikbaar op werkdagen van 9.00 tot 20.00 uur. Voor vestigingen en openingstijden: www.juridischloket.nl 

Loop je vast in je rouwverwerking door allerlei lastige ervaringen bij het regelen van dit soort zaken na overlijden? Zoals mogelijk je angst voor de gevolgen van identiteitsdiefstal? Er zijn diverse instanties die je hierbij kunnen helpen en waar je terecht kunt met je verhaal, bijvoorbeeld Het landelijk Steunpunt Rouw. Telefoonnummer 033 461 68 96 (ma, di, do, vr van 9.00 tot 12.00 uur) en via www.landelijksteunpuntrouw.nl 

Lees ook onze Helpdesk tips bij het aanvaarden van je benoeming als digitale executeur.