Forenschisch Onderzoeker Fati is onze eigen TechGirl

Fati Mowahhed: “Het leven gaat altijd door, maar wat neem je mee?”

Als er iemand is die dit aan den lijve ondervonden heeft, dan is het Forensisch onderzoeker Fati Mowahhed. Na een jeugd in hartje Kabul, Afghanistan en diverse traumatisch verplaatsingen door Europa landde zij met haar moeder en vier zusjes en een broertje in Nederland. Alles dat zij meeneemt, helpt haar om de hoopvolle blik en toon van nabestaanden die zij vanaf de Helpdesk van Digital Funeral Professionals te woord staat op te kunnen vangen. Fati: “Elke keer wanneer ik iemand te woord sta tijdens een intake gesprek, ben ik extra voorzichtig. Dit wordt versterkt door die hoop die ik herken in de stem van een nabestaande, of (en dit was vóór Corona), de hoopvolle blik in het gezicht van nabestaanden die bij ons naar binnen stapten. Als Digital Life Helpdesk medewerker ben ik het eerste aanspreekpunt voor mensen die bellen of mailen met Digital Funeral Professionals. In ieder verhaal van mensen herken ik gelijk de hulpvraag achter de technische vraag rondom het toegankelijk maken van hardware van overleden geliefden en dierbaren: “Ik heb zelf geleerd dat het leven altijd doorgaat, wat je ook hebt meegemaakt. Maar wat neem je mee? Dat is een keuze. Daar wil ik mensen bij helpen.”

Fati Mowahhed

We gaan terug naar haar jeugd, haar fascinatie voor misdaadboeken, die ontstaan is in haar eigen kennismaking met de dood in het door oorlog verscheurde Kabul, haar verbeeldingskracht om achter sporen het verhaal van een overledene te herkennen. Zoals die ene keer toen zij op weg was met haar moeder naar een bruiloft in Kabul en over de platgebombabeerde ruines van een huis in de buurt stapte, waar ze onder de puinhopen de bebloede slipper van een buurman herkende. Op dat moment ontstond bij de toen 11-jarige Fati een fascinatie die is blijven groeien, een belangstelling die eenmaal in Nederland via het vak van doktersassistente haar leidde naar de opleiding Forensisch Onderzoek, waar zij de digitale richting ontdekte. In het bijzonder data privacy, een vakgebied waarbij ze geen heldere voorstelling had aanvankelijk.

Met hart en ziel onderzoek doen

Bij haar huidige werkgever begon Fati ruim ruim tweeënhalf jaar geleden aan een stage voor haar opleiding Forensisch Onderzoek. Hier bleek dat privacy na overlijden een onontgonnen gebied is, waar veel organisaties nog niet op anticiperen. Hierdoor trekken nabestaanden aan het kortste eind, wanneer zij in hun verwerkingsproces te maken krijgen met rondzwevende profielen van dierbaren, of moeite hebben om namens die geliefde bij zogenaamde dierbare data te komen. Fati stortte zich op het in kaart brengen van ontbrekende wetgeving, mede door een inventarisatie van het handjevol landen waar dit domein wel gereguleerd is. Zij sprak de kenners, spelers uit de zogenaamde ‘digital afterlife industry’ maar ook notarissen en beroepsprofessionals die in hun dagelijkse praktijk ondervinden dat algemene voorwaarden van big techs vooral niet geschreven zijn om ook privacyrechten na overlijden te erkennen en borgen.

Zelf een troost bedacht

Na het succesvol afronden van haar Bachelor afstudeeropdracht aan de Hogeschool van Amsterdam kreeg Fati een baan aangeboden op de Helpdesk van Digital Funeral Professionals. Inmiddels heeft ze met haar stagebegeleiders ook een oplossing kunnen vinden voor iedereen die het afgelopen jaar van de pandemie restricties en het versoberd en snel afscheid nemen van een dierbare, met een beperkt aantal genodigden per uitvaart. Gebruik makend van al haar kennis en passie is Dacty Art ontwikkeld, een manier om vingerafdrukken van reeds begraven of gecremeerd dierbaren vastleggen en te digitaliseren. Met onze dienstverlening die vrij uniek is in Nederland volgen wij alle protocollen die ook in een strafrechtelijk proces plaatsvinden, en toch word ik gedreven door de mogelijkheid om nabestaanden een kans of beetje hoop te bieden die ze elders niet kunnen vinden.
Fati vertelt: “ Op het moment dat ik begin met mijn onderzoek ben ik altijd heel enthousiast, maar vind het ook een beetje spannend. De spanning komt door het feit dat af en toe ondanks nauwkeurig onderzoek verrichten er toch geen bruikbare resultaten kan worden opgeleverd.”

Fati is er dan ook heel open en eerlijk over de authenticiteit van de verkregen resultaten. Hierbij wordt de kans dat de aangetroffen vingerafdruk afkomstig is van desbetreffende overledene, besproken en onderbouwd in een rapport. Dit is natuurlijk lastig, aangezien dat er geen referentiemateriaal aanwezig is ter vergelijking. Alle stappen worden uitgevoerd zoals het binnen een strafrechtelijke onderzoek ook wordt verricht.

Fati over haar rol

“Het onderzoeken is altijd mijn passie geweest, omdat het mij naast avontuur ook helpt om mijn horizon te verbreden. Inmiddels werk ik hier nu aan de Helpdesk en ik zie dit als de start van een avontuur waar ik nog heel veel nieuwe inzichten kan opdoen. Mijn scriptie kan hopelijk andere onderzoekers inspireren want dit thema raakt ons allemaal.”